10/05/2019

Αιφνίδιος Θάνατος σε Αθλητές

Posted By: Berg Published: 10/05/2019 Times Read: 80


Τα οφέλη της συστηματικής σωματικής δραστηριότητας συνολικά στην υγεία είναι αδιαμφισβήτητα και έχουν αποδειχθεί επιστημονικά σε πλήθος μεγάλων μελετών. Η συστηματική σωματική δραστηριότητα και άσκηση μειώνουν τη συνολική νοσηρότητα και θνησιμότητα από καρδιαγγειακές παθήσεις και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής. Σε υγιείς πληθυσμούς οι κίνδυνοι της σωματικής δραστηριότητας μέσης και υψηλής εντάσεως είναι πολύ μικροί.

Από την άλλη μεριά όσοι έχουν καρδιακά νοσήματα διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο  καρδιαγγειακών οξέων συμβάντων κατά τη διάρκεια της άσκησης και αμέσως μετά από αυτήν. Ο αιφνίδιος θάνατος αποτελεί συχνά την πρώτη εκδήλωση καρδιοπαθειών και συμβαίνει λόγω καρδιακών αρρυθμιών οι οποίες πυροδοτούνται από την άσκηση.

Συχνότητα

Υπολογίζεται ότι περίπου 1-3/100.000 φαινομενικά υγιείς αθλούμενοι θα εμφανίσουν κατά τη διάρκεια της προπόνησης ή του αγώνα μια θανάσιμη καρδιακή αρρυθμία. Η συχνότητα στους άντρες είναι 10 φορές υψηλότερη απ’ ό,τι στις γυναίκες, ενώ τα αθλήματα στα οποία συμβαίνει συχνότερα είναι το μπάσκετ και το ποδόσφαιρο.

Αίτια:

Τα συχνότερα αίτια που οδηγούν στον θάνατο νέους αθλητές μέσα στο γήπεδο είναι:

  • Παθήσεις του μυοκαρδίου, που δεν έχουν προκαλέσει ποτέ συμπτώματα. Θεωρούνται οι συνηθέστερες αιτίες, συνήθως είναι η υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια, σπανιότερα η αρρυθμιογόνος μυοκαρδιοπάθεια της δεξίας κοιλίας και η διατατική μυοκαρδιοπάθεια.
  • Οξείες ή χρόνιες φλεγμονές του μυοκαρδίου.
  • Καρδιακές νόσοι που συνδέονται με αρρυθμίες, όπως το σύνδρομο του μακρού QT και το σύνδρομο Brugada.
  • Βαλβιδοπάθειες και αορτικά ανευρύσματα.
  • Ανωμαλίες της δομής των στεφανιαίων αγγείων.
  • Σε σπάνιες περιπτώσεις αρρυθμίες μπορούν να προκληθούν λόγω ενός άμεσου χτυπήματος απ’ ευθείας στην καρδιά, είτε από σύγκρουση με άλλον αθλητή, είτε από τη μπάλα.

Σε μεγαλύτερους σε ηλικία αθλητές η συχνότερη αιτία αιφνίδιου θανάτου είναι μακράν η στεφανιαία νόσος, ενώ ανεξάρτητα από την ηλικία στο θάνατο μπορούν να οδηγήσουν η θερμοπληξία, η χρήση ντόπινγκ και η χρήση ναρκωτικών ουσιών.

Συμπτώματα:

Κάποιες φορές υπάρχουν πρόδρομα συμπτώματα όπως αρρυθμίες, ίλιγγος, λιποθυμία, δύσπνοια, πόνος, πολλές φορές όμως το πρώτο σύμπτωμα είναι η καρδιοαναπνευστική ανακοπή και ο θάνατος.

Ιατρική προσέγγιση του προβλήματος:

Περίπου οι μισοί από τους αθλητές που πεθαίνουν αιφνιδίως, παρουσίαζαν συμπτώματα τα οποία αν είχαν αξιολογηθεί σωστά ενδεχομένως να οδηγούσαν σε διάγνωσή. Αυτό όμως σημαίνει, ότι ακόμα και αθλητές χωρίς συμπτώματα, δεν είναι σίγουρο ότι δεν έχουν κάποια καρδιακή ανωμαλία.

Προληπτικά είναι απαραίτητη η αθλητιατρική εξέταση σε κάθε αθλούμενο, ειδικά αν έχει συμπτώματα, παράγοντες κινδύνου ή οικογενειακό ιστορικό αιφνίδιου θανάτου. Η εξέταση περιλαμβάνει υποχρεωτικά το λεπτομερές ιστορικό, τη φυσική εξέταση και το ηλεκτροκαρδιογάφημα ηρεμίας, ενώ μερικές φορές θα απαιτηθεί και περαιτέρω καρδιολογικός έλεγχος.

Κανένας αθλητής δεν θα πρέπει να προπονείται ή να αγωνίζεται με πυρετό ή όταν έχει κάποια λοίμωξη. Η επανέναρξη της αθλητικής δραστηριότητας καλό θα ήταν να γίνεται μετά από ιατρική άδεια. 

Σε περίπτωση που υπάρξει συμβάν καρδιοαναπνευστικής ανακοπής σε αθλητή στο γήπεδο, θα πρέπει άμεσα να ξεκινήσει προσπάθεια ανάνηψης και να ειδοποιηθούν οι πρώτες βοήθειες.  Αν ο αθλητής επιζήσει θα πρέπει να μεταφερθεί και να αντιμετωπιστεί σε μονάδα εντατικής θεραπείας για σταθεροποίηση και πλήρη διαγνωστικό έλεγχο.

Είναι ο αθλητισμός επικίνδυνος;

Τα στατιστικά δεδομένα δείχνουν, ότι η συνολική θνησιμότητα των ατόμων < 35 ετών που αθλούνται είναι ελαφρώς υψηλότερη από όσων δεν αθλούνται. Αυτό όμως αντιστρέφεται, όταν ο πληθυσμός των αθλούμενων έχει υποβληθεί σε αθλητιατρικό έλεγχο. Γι’ αυτόν τον λόγο συστήνονται οι αθλητιατρικές εξετάσεις σε τακτικά χρονικά διαστήματα και κυρίως πριν την έναρξη της αγωνιστικής περιόδου.

Στις μεγαλύτερες ηλικίες όσοι αθλούνται απολαμβάνουν καλύτερη ποιότητα ζωής και ζουν περισσότερα χρόνια και όλα τα δεδομένα δείχνουν ότι η καλή φυσική κατάσταση ασκεί προστατευτική δράση στην καρδιά και μειώνει τον κίνδυνο θανάτου. Άρα δεν θα πρέπει να υπάρχει άγχος για την άσκηση, ακόμα και αν αυτή είναι έντονης έντασης, αρκεί να έχει προηγηθεί ιατρικός έλεγχος. Τέλος όταν οι πάσχοντες από καρδιολογικά νοσήματα, λάβουν οδηγίες σχετικά με τα κατά περίπτωση επιτρεπόμενα αθλήματα και επίσης σχετικά με τη σωστή ένταση, συχνότητα και διάρκεια της άσκησης, μπορούν να βελτιώσουν τη λειτουργκότητα της καρδιάς τους, αθλούμενοι παράλληλα με ασφαλή τρόπο.

πίσω