23/10/2019

Ντελίριο στους ασθενείς αποκατάστασης

Posted By: Berg Published: 23/10/2019 Times Read: 134

Νευροψυχιατρικά συμπτώματα εμφανίζονται αρκετά συχνά σε ασθενείς κέντρων αποκατάστασης και ειδικά σε βαρέως πάσχοντες της πρώιμης αποκατάστασηςΤο πιο συχνό των νευροψυχιατρικών συμπτωμάτων είναι το ντελίριο ή αλλιώς οξύ οργανικό ψυχοσύνδρομο, ακολουθούμενο από την κατάθλιψη, τις διαταραχές ύπνου και τις επιληπτικές κρίσεις. 

Αν και το ντελίριο εμφανίζεται συχνά σε ασθενείς, πολλές φορές δεν τίθεται εγκαίρως η διάγνωσή του και κατ' επέκταση υποθεραπεύεται. Στα αρχικά στάδια εμφανίζεται με συναισθηματική αστάθεια, άγχος και ανησυχία. Τα αίτια του είναι συνήθως τα ακόλουθα:

  • Νόσοι του ΚΝΣ (π.χ. αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, όγκοι εγκεφάλου).
  • Λοιμώξεις.
  • Διαταραχές του μεταβολισμού (π.χ. ηλεκτρολυτικές διαταραχές, διαταραχές λειτουργίας νεφρών και ήπατος).
  • Σύνδρομο στέρησης φαρμάκων (π.χ. οποιοειδών, βενζοδιαζεπινών, αλκοόλ).
  • Αλλαγές περιβάλλοντος.

Ομάδες υψηλού κινδύνου για την εμφάνιση του ντελίριου αποτελούν ασθενείς με πολλαπλές νόσους, μεγάλη ηλικία, νευρολογικά νοσήματα και άνοια.

Το ντελίριο χωρίζεται σε 3 τύπους. Τον υπερδραστήριο(1), που χαρακτηρίζεται από αυξημένη ψυχοκινητική δραστηριότητα, τον υποδραστήριο(2), που χαρακτηρίζεται από νωθρότητα και τον μικτό τύπο(3). Κάθε μορφή ντελίριου αποτελεί μεγάλη φόρτιση τόσο για τον ασθενή, όσο και τους οικείους του. Οι δεύτεροι βλέπουν το αγαπημένο τους πρόσωπο να συμπεριφέρεται με τρόπο που δεν έχουν συνηθίσει και δεν μπορούν να κατανοήσουν, αν πρόκειται για υπερδραστήριο ντελίριο, ενώ λόγω νωθρότητας ή κώματος δεν μπορούν να επικοινωνήσουν μαζί του, αν πρόκειται για υποδραστήριο ντελίριο.

Πρόληψη

Προληπτικά σε κάθε ασθενή υψηλού κινδύνου θα πρέπει να γίνεται:

  • Άμεση αναγνώριση και αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνου.
  • Τακτικός έλεγχος των νοητικών λειτουργιών.
  • Αποτελεσματική αντιμετώπιση του πόνου.
  • Πρόληψη των λοιμώξεων.
  • Μείωση του στρες.
  • Πρώιμη κινητοποίηση. Επίσης πρώιμη χρήση της τουαλέτας και αποφυγή καθετηριασμών, όπου αυτό είναι εφικτό.
  • Σωστό ισοζύγιο υγρών και ηλεκτρολυτών.
  • Βελτίωση του προσανατολισμού (π.χ. με ρολόγια/ημερολόγια).
  • Το νοσοκομειακό περιβάλλον πρέπει να είναι εμπιστοσύνης και κατανόησης.

Θεραπεία

Η αρχική προσέγγιση είναι μη φαρμακευτική.Προτεραιότητα αποτελεί η ασφάλεια του ασθενούς. Η πρόσβαση σε επικίνδυνα μέρη θα πρέπει να είναι καλά ελεγχόμενη, ενώ κάποιες φορές θα χρειαστεί αποκλειστικός νοσηλευτής. Το δέσιμο στο κρεβάτι δεν συστήνεται, αφού είναι βασανιστικό για τον ασθενή και ως επί το πλείστον επιδεινώνει την κατάσταση.

Προγραμματισμός δραστηριοτήτων όπως περίπατοι, διάβασμα, μουσική και τηλεόραση βοηθούν. Επίσης οι νοσηλευτές δεν πρέπει να παραμελούν να τοποθετήσουν τα γυαλιά οράσεως και τα ακουστικά σε άτομα με προβλήματα όρασης και ακοής. Το δωμάτιο θα πρέπει να είναι ήσυχο και φωτεινό, ο ρυθμός ύπνου δεν θα πρέπει να διαταράσσεται και το περιβάλλον θα πρέπει να είναι σταθερό με τους ίδιους νοσηλευτές και θεραπευτές. Επισκέψεις φίλων και συγγενών βοηθούν και θα πρέπει να ενθαρρύνονται.

Ο ασθενής σε ντελίριο, ακόμα και αν έχει μειωμένη συγκέντρωση ή επαγρύπνηση, πολλές φορές αντιλαμβάνεται πότε λαμβάνεται στα σοβαρά και πότε τυγχάνει σεβασμού. Έτσι η προσέγγιση του προσωπικού θα πρέπει να είναι με επαγγελματισμό και ενσυναίσθηση. Για κάθε ιατρική/νοσηλευτική/θεραπευτική πράξη θα υπάρχει ενδελεχής ενημέρωση του ασθενούς. Όπου είναι αναγκαίο η εξήγηση πρέπει να γίνεται με απλά λόγια και επαναλήψεις. 

Φαρμακευτικές επιλογές είναι οι βενζοδιαζεπίνες και τα νευροληπτικά φάρμακα.

πίσω